De ideale werkomstandigheden voor onze onderzoekers en uitvinders

13/02/2007

FWO ondertekent Europese handvest voor onderzoekers

Brussel, 14 februari 2007 – De tijd dat onderzoekers en uitvinders in een schimmig laboratorium of een stoffig achterkamertje gingen broeden op een wetenschappelijke vraagstelling ligt achter ons. Onze maatschappij, de universiteiten en de verschillende overheden weten dat onderzoekers dé kiem zijn van de economische en de maatschappelijke vooruitgang: daarom dat hun werkomstandigheden en de geboden loopbaanmogelijkheden zo goed mogelijk moeten zijn. De overheid investeert steeds meer in onderzoek: Vlaanderen is goed op weg om de Europese norm (3 % van het BNP) te halen. En Europa heeft ook de optimale werkomstandigheden (gaande van rekrutering, arbeidsvoorwaarden en carrièreontwikkeling) in een handvest gegoten. Vandaag heeft het Fonds Wetenschappelijk Onderzoek-Vlaanderen, één van de belangrijkste financiële partners in wetenschappelijk onderzoekswerk, dit Europese handvest ondertekend.

In de loop der tijden is er heel wat veranderd voor de onderzoeker: de risico’s waarmee het echtpaar Curie destijds baanbrekend onderzoek deed, zijn vandaag de dag niet meer aan de orde.

Onderzoekers weten sinds 1928 hun passie naar wetenschappelijk ontdekken door het FWO gefinancierd. Maar ondertussen zijn er heel wat veranderingen gebeurd.

In de beginjaren waren de mogelijkheden van het Fonds Wetenschappelijk Onderzoek-Vlaanderen erg beperkt en de mandaten zeldzaam. Het was een helse competitie om een mandaat te verkrijgen. Maar het (N)FWO was altijd een stipte werkgever met een minimum aan papierwerk en zocht steeds de allerbesten te steunen.

In de jaren 70-80 had het Fonds een aanzienlijk korps van senior-onderzoekers opgebouwd dat later aan de oorsprong lag van het zogenaamde onderzoeksprofessorenkorps van de bijzondere onderzoeksfondsen van de universiteiten. Het Fonds was hierin voorloper en trendsetter.

Sinds het FWO begin de jaren negentig een Vlaamse bevoegdheid werd, is er heel wat veranderd. De Vlaamse Gemeenschap onderschrijft de doelstellingen van het FWO door reeds meer dan tien jaar het toegewezen budget te laten groeien. T.o.v. de jaren zeventig verdubbelde zo het aantal doctorandi en kon een postdoctoraal onderzoekskader worden uitgebouwd.

De huidige FWO-onderzoekers zijn volledig vrijgesteld voor onderzoek. Zij moeten in bondige verslagen aan het FWO en zijn internationale adviesorganen aantonen dat hun onderzoeksmethoden aan de internationale normen beantwoorden. Het Fonds biedt veel mogelijkheden maar eist zéér grote inzet. De rechten en plichten van de FWO-onderzoekers zijn vergelijkbaar met de beste arbeidsomstandigheden op de markt.

Het Europese handvest dat het FWO vandaag plechtig ondertekent, bevestigt de jarenlange inspanningen van het FWO. Het omvat de algemene beginselen en vereisten die de functies, verantwoordelijkheden en rechten van onderzoekers en ook die van werkgevers en/of financiers van onderzoekers specificeert.

Door dit handvest te ondertekenen krijgt FWO dit Europese “keurmerk” mee en bevestigt het formeel dat voor de onderzoekers van vandaag de waarborgen op vrijheid en onafhankelijkheid van onderzoek van kracht blijven, evenals ethische regels en de verplichting te streven naar excellentie.

Voor de opdrachtgevers van onderzoekers betekent dit handvest dat zij de onderzoeker via een eerlijk, non-discrimerend, transparant proces aanwerven via beoordeling door competente, evenwichtig en internationaal samengestelde commissies. Zij beoordelen de kandidaat-onderzoeker niet enkel op diploma en onderzoeksproject, maar op ervaring, mobiliteit en wetenschappelijke productie. Eens geselecteerd zorgt het FWO voor optimale mogelijkheden met gezinsvriendelijke, stabiele voorwaarden.

Europees commissaris Potocnik, die de motor is achter dit handvest, stimuleert zoveel mogelijk universiteiten en onderzoeksinstellingen dit te ondertekenen. Minister Moerman, verantwoordelijk voor het Vlaamse wetenschapsbeleid, zet alle Vlaamse instellingen aan dit te onderschrijven. Naast de VUB en de Universiteit Gent, is vandaag het FWO de derde instelling in Vlaanderen en de 63ste in Europa die dit charter onderschrijft.

Minister Moerman heeft trouwens onlangs een extra impuls gegeven om de reeds vooropgestelde genderevenwichtige samenstelling van de selectie­commissies (één van de richtlijnen van het handvest) bij het FWO te versnellen.

Het Handvest kan geraadpleegd worden op: www.europa.eu.int/eracareers/europeancharter

Over het FWO

Het FWO (Fonds Wetenschappelijk Onderzoek-Vlaanderen) stimuleert het ontwikkelen van nieuwe grensverleggende kennis in alle wetenschappelijke disciplines. Het FWO maakt dit mogelijk door het financieren van excellente onderzoekers en onderzoeksprojecten na een interuniversitaire competitie en met een evaluatie door binnen- en buitenlandse experten. In 2006 reikte het FWO voor bijna 140 miljoen € financiële steun uit aan ongeveer 962 onderzoekers en 2414 onderzoeksprojecten en reisbeurzen. Het FWO krijgt financiële steun van de Vlaamse Gemeenschap, de federale overheid en vele bedrijven en stichtingen.

Meer informatie:

FWO
Mevr. E. Monard
Tel: 02/550.15.15

Kabinet Minister F. Moerman
Frank Beckx, woordvoerder 
Tel. +32 2 552 61 10
GSM +32 476 80 94 74