Microbioomonderzoeker met een ondernemersmicrobe

Bron: Sam Possemiers

Sam Possemiers bestudeerde al darmbacteriën vóórdat de medische en farmaceutische sector interesse had in het microbioom. Vandaag biedt hij met zijn Gentse spin-offs de industrie wetenschappelijke expertise aan voor medicijnen en andere producten gebaseerd op darmflora. 

Toen Sam Possemiers in 2007 aan de Universiteit Gent zijn doctoraat afrondde, stond het microbioomonderzoek – de studie van de bacteriën, virussen en andere micro-organismen die in onze darmen leven – nog in de kinderschoenen. En het genoot verre van nog niet de belangstelling die het vandaag heeft, noch van de wetenschap, het grote publiek of van de farma- en voedingsindustrie. Possemiers had tijdens zijn PhD-onderzoek (ondersteund door het FWO) verschillende spijsverteringsmodellen ontwikkeld, en op basis daarvan had hij verbanden bestudeerd tussen het microbioom en de menselijke gezondheid. Zijn focus lag daarbij vooral op stofwisselingziekten zoals diabetes en dikke-darmontstekingen zoals de ziekte van Crohn. 

Tijdens zijn verdere onderzoek als postdoc begon het bij Possemiers echter te kriebelen. ‘Ik heb altijd heel sterk geloofd in de toepassing van onderzoek’, vertelt de 40-jarige Gentenaar. ‘Wetenschap draait voor mij niet enkel om het vergaren en uitbreiden van kennis, maar ook om het toepassen ervan. En hierbij zag ik een belangrijke rol voor mezelf weggelegd.’ Het leidde in 2008 tot de oprichting van ProDigest, een spin-off van de Universiteit Gent die aan farma- en voedingsbedrijven fundamentele wetenschappelijke kennis rond de spijsvertering en het darmmicrobioom aanreikt, zodat die kan worden gevaloriseerd tot wetenschappelijk onderbouwde producten. Die onderbouwing komt onder meer van de Shime-technologie, een uniek labotoestel dat de volledige spijsvertering nabootst en toelaat om als het ware binnen te kijken in de darmen en in detail te bestuderen wat daar allemaal gebeurt. 

Door alle reclame voor voeding waaraan zogezegd pro- of prebiotica zijn toegevoegd zou je bij de activiteiten van ProDigest aan voedingssupplementen kunnen denken waar je bij de apotheek niet naast kunt kijken, of aan dure yoghurts of ontbijtdrankjes. Maar volgens Possemiers stond bij ProDigest de wetenschappelijke integriteit altijd centraal – en dat doet ze nog steeds. ‘Dit is altijd onze sterkte geweest, en het precies daardoor dat we snel zijn uitgegroeid tot een wereldleider als dienstverlener op het vlak van microbioomgebaseerd onderzoek. Vandaag mogen we de meeste grote voedingsbedrijven en ook verschillende farmabedrijven tot onze vaste klanten rekenen.’ 

Het onderzoek naar ontstekings- en stofwisselingsziekten leidde binnen ProDigest tot een recente afsplitsing van deze activiteiten, in de vorm van een nieuwe spin-off: MRM Health. Die kreeg meteen de wind in de zeilen, want ze haalde begin dit jaar 14 miljoen euro op van investeerders. Recent werd ook bekend dat chemie- en voedingsconcern Dupont het technologieplatform van MRM Health zal gebruiken om een geneesmiddel tegen stofwisselingsziekten te ontwikkelen op basis van levende bacteriën. De eerste klinische testen bij patiënten met een door MRM Health ontwikkeld geneesmiddel tegen darmontsteking zouden volgend jaar al beginnen. 

Bron: Sam Possmiers

Ondertussen is Possemiers als CEO van MRM Health en ProDigest al (veel) langer bedrijfsleider dan onderzoeker. Toch kijkt hij nog vaak met zuiver wetenschappelijke bril naar het microbioom. En zeker op conceptueel vlak blijft hij nauw betrokken bij het werk van zijn wetenschappelijk personeel. ‘Het maken van een brug tussen het profiel van bedrijfsleider en dat van een onderzoeker vergt een specifieke mindset. En die is nodig, want het is precies vanuit de verbinding tussen het vergaren van wetenschappelijke kennis en de valorisatie ervan dat er meerwaarde ontstaat.’ 

Ook als ondernemer moet je natuurlijk uit het goede hout gesneden zijn. ‘Als starter komt alles tegelijkertijd op je af: financiering, administratie, HR, business development, contracting … Je bent dus best heel stressbestendig.’ Toen ProDigest in 2008 werd opgericht waren spin-offs ook nog niet zo ‘in’ als vandaag. ‘De begeleiding stond nog niet op het niveau van vandaag: het was in het water springen en leren zwemmen. Nu is dat beter geregeld, en zitten spin-offs vaak ingebed in een zogenoemd ecosysteem. Ik denk wel dat het vandaag gemakkelijker is om van de exacte wetenschap de overstap te maken naar het ondernemerschap. En dat is maar goed ook.’