Twee personen in witte kleding staan naast een TrueBeam-medische machine in een klinische omgeving.

2,5 miljoen euro voor onderzoek naar baanbrekende behandeltechniek van kanker

23/05/2024 17:03

Deze fondsen zijn cruciaal in het verder onderzoek naar FLASH-bestraling. Dankzij deze nieuwe techniek hoeft een patiënt slechts 1 keer bestraald te worden, in plaats van enkele tientallen keren. Het onderzoek zal zich in eerste instantie richten op patiënten met onder meer huidkanker, rectumkanker en sarcomen. VUB-onderzoeksgroep ‘Research Centre for Digital Medicine’ en de dienst Radiotherapie van het UZ Brussel behaalden, onder leiding van prof. dr. Mark De Ridder en prof. dr. Thierry Gevaert, deze prestigieuze beurs voor Zware Onderzoeksinfrastructuur van meer dan 2,5 miljoen euro van het Fonds Wetenschappelijk Onderzoek (FWO) Vlaanderen. De beurs zal de dienst Radiotherapie van het UZ Brussel in staat stellen om binnen minder dan 1 jaar deze nieuwe behandeling mogelijk te maken in België.

Onderzoek naar nieuwe bestralingsmogelijkheden voor de behandeling van rectumkanker, sarcomen en huidkanker

Het onderzoeksproject kent 3 belangrijke invalshoeken. Eerst dient de nieuwe apparatuur afgesteld en uitgemeten te worden voor klinisch gebruik. Het gaat hierbij onder meer over het controleren van de extreem hoge dosissnelheden, het berekenen van het behandelingsplan en het zoeken naar de optimale behandelingspositie (liggend of zittend) naargelang de locatie van de tumor. Daarnaast zal er labo-onderzoek gebeuren naar de effecten van FLASH-radiotherapie op de tumoren en op de omliggende gezonde weefsels. Tot slot is het de bedoeling om deze techniek veilig en effectief toe te passen in klinische omgevingen.

Het onderzoek richt zich in eerste instantie op de behandeling van patiënten met huidkanker, rectumkanker en sarcomen (tumoren in bijvoorbeeld bindweefsel, onder de huid, in vet- of spierweefsel, …).

Prof. dr. Mark De Ridder, diensthoofd Radiotherapie van het UZ Brussel: “Traditionele radiotherapie vereist over het algemeen een veelvoud aan bestralingssessies, ook wel fracties genoemd. Doorgaans bedraagt het aantal fracties tussen de 10 en de 30. Door deze nieuwe FLASH-techniek, die straling levert bij ultrahoge dosisnelheden, zal de patiënt zijn volledige bestralingsdosis kunnen krijgen in minder dan één seconde. Dit betekent dat de patiënt sneller aan zijn herstel kan beginnen. Bovendien leidt het 'FLASH-effect' tot minder bijwerkingen zoals huidirritatie en darmklachten en treedt er minder beschadiging op van de gezonde weefsels en organen. Op dit moment gebeurt FLASH-radiotherapie enkel in specifieke onderzoekssituaties. Wij willen nu inzetten op het verder ontwikkelen van de techniek zodat ze in de praktijk kan gebruikt worden.”

Volgende stap naar meer efficiënte bestralingsbehandeling van kankerpatiënten

In 2021 zette het UZ Brussel al een stap naar een meer efficiënte bestraling voor patiënten met prostaat- en rectumkanker met de aanschaf van de Linac MRI. Dit toestel maakt het mogelijk om live de tumor te volgen en slechts te bestralen wanneer de tumor zich in een doelgericht bestralingsgebied bevindt. Hierdoor kunnen tumoren die zich diep in bepaalde organen bevinden en vaak onderhevig zijn aan beweging door andere organen in de omgeving, nauwkeuriger en doelgerichter bestraald worden.

Prof. dr. Thierry Gevaert: “De vooruitgang in zowel de radiotherapie als de medische beeldvorming zorgt ervoor dat er nauwkeuriger kan gestraald worden dan voorheen, wat de kans op genezen verhoogt en lokaal herval beter onder controle houdt. Dankzij de steun van FWO Vlaanderen zal het UZ Brussel niet alleen in België mee kunnen wedijveren in dit relatief nieuwe onderzoeksdomein, maar ook op internationaal vlak nieuwe onderzoekslijnen mogelijk maken binnen kankeronderzoek.”